HISTORIA

Okres prehistoryczny 100.000 - 2000 p.n.e.
Pierwsze oznaki zamieszkania Anato1ia pochodzą z okresu Paleolitycznego (500.000 - 12.000 p.n.e.). Większość zamieszkanych jaskiń została odkryta na obszarze Kerner i Antalya. Pierwsze znane osadnictwo świata, w Catalhoyuk, na północny wschód od Konya powstały około 6500 p.n.e. Domy budowano z cegieł z błota a wchodziło się do nich przez wejście w dachu. Domy dekorowano malowidłami naściennymi. Pierwszy malowany pejzaż świata odkryto właśnie tutaj. Na początku Ery Brązu w Anatolii znajdowało się kilka osiedli . Alacahoyuk i Hatlusas były ważnymi centrami religijnymi i administracyjnymi Hattis w Centralnej Anatolii. Troja była najważniejszym miastem regionu morza Egejskiego. Około roku 2300 p.n.e. Troja została zniszczona przez ogień i cała Anatolia przeszła wiele zmian.

Okres Hittite 2000 - 1250 p.n.e.
Hittitiowie przybyli do Anatolii w 2000r. p.n.e. z Kaukazu i osiedlili się w Kussara i Hattusas. Władali całym obszarem Turcji. Koncentrowali się głównie na wojnach, chociaż charakteryzował ich wysoki poziom rozwoju kulturalnego. Za panowania Hetytów Troja była najważniejszym z miast zachodniej Anatolii. W XIII w. Troja została zniszczona ponownie i państwo Hetyckie rozpadło się na kilka małych państewek.

Małe państwa Anatolii istniały w latach 1250-494 p.n.e.
W XIII w. Grecy pozyskali więcej władzy w zachodniej Anatolii. Ionia została założona niedaleko Smyrny (Izmir). Ionianie żyli również w Miletos, Ephesus i Priene w XI w. wielu słynnych poetów i filozofów mieszkało w Ioniai. Caria została założona na południe od Ionii, na obszarze, gdzie dziś znajdują się Bodrum, Fethiye i Marmaris. Najsłynniejszym z królów Carii był Król Mausolus, który zbudował ogromny pomnik w Halikarnassos (Bodrum). Lycia była położona na wschód od Caria i Pamphylia, wokół Antalya. W XIII w. Królestwo Urartu rozwijało się wokół jeziora Van. Kolonie Urartian pokrywały szeroki obszar wschodniej Anatolii. Królestwo Urartian zostało zniszczone przez Median w 500 r. p.n.e. Phrygianie przybyli w wieku XIII i założyli królestwo. Jego stolicą był Gordion a najsłynniejszym królem był Midas. Gdy Phrygianie znikli w roku 700 p.n.e., Lydianie, którzy ustanowili stolicą Sart zajęli ich miejsce. Najsłynniejszy król lidyjski, Krossos, podbił niemal całość obszarów Ionów.

Persowie 494 - 334 p.n.e.
Persja była pierwszym zdobywcą który władał całością obszaru dzisiejszej Turcji. Ciągłe wojny z Grekami powodowały, że status Persów pogarszał się. Kultura była zachowywana wewnątrz pałaców, więc perski wpływ w regionie nie był znaczący.

Okres helleński 334 - 133 p.n.e.
Król Macedoński, Aleksander Wielki podbił Grecję, Anatolię i w 331r. p.n.e., całą Persję. Helleni władali regionem od zachodniej Grecji po dzisiejszą granicę Pakistanu. W okresie helleńskim rozwinięte zostały miasta. Miały swoje własne prawa, autonomię i system obrony a utrzymywały się z rolnictwa.

Imperium Rzymskie 133 p.n.e. - 395 n.e.
Rzymianie podbili wszystkie państwa Anatolii w latach 133 -129 p.n.e. Imperium Rzymskie przyniosło ze sobą Pax Romana, okres pokoju. Imperator rzymski, Konstantyn ustanowił stolicą Konstantynopol w roku 330 n.e. i uznał Chrześcijaństwo religią urzędową. Stopniowo zachodnia i wschodnia część imperium odsuwały się od siebie i w r. 395 Imperium podzieliło się na dwie części.

Bizancjum 395-1453 n.e.
Bizancjum panowało w VI w. nad całością obszaru śródziemnomorskiego, od Palestyny po Półwysep Iberyjski, granice jednakże stale się zmieniały. Na wschodzie Persowie, Arabowie i Turcy stanowili zagrożenie a na zachodzie zagrożeniem byli Bułgarzy i Słowianie. W 1071 r. tureccy Seldżukowie podbili Bizancjum. W wyniku krucjat związki pomiędzy wschodnimi i zachodnimi Chrześcijanami pogarszały się i w roku 1201 zachodnia armia podbiła Konstantynopol. Miasto znajdowało się pod panowaniem łacińskim do roku 1261, gdy Imperator Micael I odbił je z powrotem na rzecz Bizancjum. Bizancjum upadło całkowicie gdy Sułtan Wiary Ottomańskiej Mehmet (Mehmet Zdobywca) podbił Konstantynopol w roku 1453.

Państwo Seldżuckie. W latach 1038 - 1318
Islam, który narodził się na Półwyspie Arabskim w VII w. próbował podbić Środkowy Wschód, lecz bezskutecznie aż do roku 1071, gdy Seldżukowie podbili armię bizantyjską w Manzikent. Po tym zwycięstwie ustanowiono kilka małych państw tureckich w Anatolii. Oprócz tureckiego języka i religii islamskiej, Seldżukowie zostawili po sobie również wysoki standard architektury.

Imperium Ottomańskie 1299 - 1923
Podczas, gdy Chrześcijanie na zachodzie i wschodzie walczyli ze sobą, Imperium Ottomańskie zostało założone wokół Nikea (lznik), rosnąc w siłę i stopniowo rozprzestrzeniając się na całość Anatolii. Gdy Otomanowie podbili Konstantynopol, stał się on stolicą całego Imperium. Imperium Ottomańskie rozprzestrzeniało się od Zatoki na wschód od Algierii na zachodzie o Wiednia na północy po Egipt na południu. W latach 1400 – 1500 Imperium było władcą Morza śródziemnego.

Imperium Otomańskie trwało setki lat a pod jego panowaniem rozkwitała sztuka, kultura i nauka. W czasie panowania Imperium nastał upadek a niektórym władcom zabrakło talentu do władania ludem. W roku 1870 ustanowiono konstytucję i państwo uzyskało parlament. Gdy wprowadzono reformy, było już na późno i władza wpadła w ręce Brytyjczyków, Francuzów i Niemców. Turcja była aliantem Niemiec podczas Pierwszej Wojny Światowej i przegrała wojnę. Alianci okupowali Stambuł i planowali podział kraju.

Grecja okupowała zachodnią Anatolię za zgodą Anglii. W Traktacie z Sevres z roku 1920 kraj został podzielony pomiędzy Anglię, Włochy, Francję, Grecję i Armenię. Stambuł należał do Brytyjczyków a Turcja zarządzała jedynie Centralną Anatolią i Wybrzeżem Morza Czarnego. Generał Mustafa Kemal wyruszył do Samsun i zebrał przedstawicieli miejscowych z całego kraju i założył rząd. Ustanowił również armię z wojsk Ottomańskich i rolników i wyrzucił Greków, którzy założyli armię okupacyjną Aliantów. W wyniku Traktatu z Lausanne z roku 1923 Turcja uzyskała swoje obecne granice.

Republika Turecka
Turcja została ogłoszona republiką dnia 29 października, 1923 roku a Mustafa Kemal został pierwszym prezydentem. Atatürk zmarł w roku 1938 a jego następcą w roli prezydenta został Ismet Inönü.

Turcja dzisiaj

Turcja jest republiką parlamentarną na czele której stoi Prezydent i Premier. Partie polityczne są zróżnicowane – od narodowych konserwatystów po socjalistów. Kraj patrzy w kierunku Europy. Jest członkiem Rady Europy od 1949 r. i członkiem NATO od 1952 raz stowarzyszonym członkiem UE (uprzednio Europejskiej Rady Ekonomicznej) od 1963. w 1996 Turcja zawarła umowę celną z UE i obecnie jest zaangażowana w prace mające na celu sprawienie, żeby Turcja stała się pełnoprawnym członkiem Unii Europejskiej. W maju 2000r. na nowego Prezydenta wybrano Pana Ahmet`a Necdet Sezer.

Religie

Obszar który obecnie obejmuje Turcja był pod wpływami wielu religii, poczynając od Hattich i ich czci natury po współczesny Islam. Wielu antycznych bogów greckich miało swój początek na Bliskim Wschodzie. Chrześcijaństwo rozprzestrzeniało się w Anatolii bardzo wcześnie, Św. Paweł założył siedem kościołów chrześcijańskich w środkowej i zachodniej Anatolii: Efez, Fyrna, Pergamum, Thyatira, Sart, Philadelphia i Laodicea. Historia Islamu w Anatolii trwa od 1071 r., gdy tureccy Seldżukowie pokonali chrześcijańskie wojska Bizancjum. Historyk armeński, Mateo twierdzi, że niektórzy sułtanowie Seldżucy tak dobrze traktowali Chrześcijan, że ci nawrócili się na Islam. Meczety, kościoły i synagogi zawsze znajdowały się obok siebie w Turcji. W 1942 r. tysiące Żydów uciekło z Hiszpanii do Turcji. Podczas Drugiej Wojny Światowej Turcja przyjmowała Żydów z Niemiec. W Turcji praktyką jest wolność wyznania. Jednakże 99% ludności to muzułmanie. Islamską kulturę widać i słychać w całym kraju. Inaczej, niż w innych krajach islamskich, Turcja jest krajem świeckim.

Sprawy religii oddzielane są od spraw państwowych a uroczystości szkolne, uniwersyteckie czy rządowe nie są prowadzone z udziałem ceremonii religijnych. Zgodnie z nauką Islamu Muzułmanie modlą się pięć razy dziennie a każdy Muzułmanin przynajmniej raz w życiu powinien odbyć pielgrzymkę do Mekki,. Muezinowie śpiewem zapraszają do modlitwy z minaretów, dziś często do tego celu stosuje się głośniki.

Święta Religijne

Post religijny w miesiącu Ramadan trwa 30 dni a trwa zgodnie z kalendarzem Islamu. W czasie miesiąca postu Muzułmanie nie jedzą od świtu do zachodu słońca. Dzieci, kobiety w ciąży i podróżnicy nie muszą pościć, jak i osoby cierpiące na schorzenia uniemożliwiające poszczenie. Trzy dni po Ramadanis'Seker Bayrami' gdy dzieciom daje się bawełniane chusteczki, słodycze lub niewielkie kwoty pieniężne, i gdy wszyscy składają wizyty i wyrazy szacunku osobom straszy,. Dwa miesiące i 10 dni po zakończeniu Ramadanu ma miejsce 'Kurban Bayrami'. Ludzie, których na to stać poświęcają krowę lub owcę. Jedna trzecia mięsa zostaje w domu, jedna trzecia oddana zostaje przyjaciołom a jedna trzecia biednym.