Ciekawostki

Czy wiesz, że?


 

  • Jedynym miastem na świecie polożonym na dwóch kontynentach jest Stambuł, który w ciągu swojej 2500 letniej historii był stolicą trzech imperiów: rzymskiego, bizantyjskiego i osmańskiego
  • Ruiny Zeugma to starożytne rzymskie osiedle polożone na brzegach Rzeki Eufrat. Największe na świecie Muzeum Mozaiki polożone jest w Gaziantep.
  • W pierwszym i jedynym na świecie Muzeum Podwodnej Archeologii w Bodrummożna zobaczyć ciekawe znalezisko – wrak statku Uluburun. Uluburun  jest najstarszym na świecie wrakiem statku. Pochodzi on  z XIV lub XIII wieku p.n.e.
     
  • Turcja jest przedłużeniem i ziemią ojczystą wielu cywilizacji światowego dziedzictwa, takich jak:, lud Hatti, Hetyci, Frygowie, lud Urartu, Lidyjczycy, lud Jonii, lud Karii, Likijczycy, Persowie, Hellenowie, Rzymianie, Seldżucy, Osmanie i wreszcie ludność współczesnej Republiki Turcji.
  • Pierwszym spisanym traktatem międzynarodowym na świecie byl Traktat z Kadeszu zawarty pomiędzy Hetytami a Imperium Egipskim, Hattusilisem III a Ramzesem II, w 1284 roku p.n.e.
  • Pierwszy konkurs piękności odbył się na Górze Ida (Kaz Dağı). Uczestniczkami były Afrodyta, Hera i Atena, które poddane byly werdyktowi Parysa.
  • W 640 r p.n.e. po raz pierwszy w historii monety wyrobione z elektronu (naturalna mieszanina złota i srebra) zostały wykorzystane przez Lidyjczyków w Sardes. Monet używano w celu regulowania i wspomagania handlu.
  • Między VII a V wiekiem p.n.e. Milet byl domem Talesa (jednego z Siedmiu Mędrców), Anaksymandra i Anaksymenesa (filozofowie natury), Hippodamosa (filozof i pierwszy urbanista) oraz Hekatajosa (geograf).
  • Historyk Herodot, fizyk Galen, matematyk Apoloniusz, filozofowie Anaksagoras i Kleantes i wielu innych, wszyscy pochodzili z Anatolii.
  • Sułtan Bayezit II wysłał marynarkę osmańską, aby sprowadzić Żydów, którzy byli wypędzeni z Hiszpanii. Bezpiecznie sprowadzono ich na ziemie osmańskie w 1492 roku.
  • W Stambule znajduje się historyczny budynek stacji kolejowej Sirkeci. Budynek ten służył jako ostatni przystanek Simplon-Orient Ekspresu - "króla pociagów i pociagu królów”, kursującego pomiędzy Paryżem a Stambułem od 1883 do 1977 roku. Ten pociag pozostał nadal żywy na stronach Pociagu do Stambulu autorstwa Grahama Greene’a, 1932 rok., Morderstwa w Orient Ekspresie autorstwa Agaty Christie, 1934 r. oraz Pozdrowien z Rosji napisanego przez Iana Fleming’a, 1957 rok.
  • Języki indoeuropejskie pochodzą z Anatolii.
  • Wiele wyrazów w języku angielskim takich jak angora, bulgur, byzantine, caique, divan, kiosk, mausoleum, meander, parchment, sherbet, turban, turquoise i yoghurt pochodzi z języka tureckiego.
  • Liczba gatunków kwiatów w Turcji wynosi okolo 9,000 z czego 3,000 to gatunki powszechne. W Europie na przyklad istnieje 11,500 gatunków.
  • Wiele cennych znalezisk z Anatolii można podziwiać w muzeach na całym świecie. Muzeum Pergamońskie w Berlinie posiada Oltarz Zeusa, Wejście do Sanktuarium Ateny z Pergamonu, Rzeźby z Priene oraz Wejście na Rynek z Miletu. Muzeum Brytyjskie stalo się domem adopcyjnym dla Świątyni Artemis z Efezu, Grobowca w Halikarnasie oraz Grobowca Harpy z Ksantos.
  • Liczba wykopalisk archeologicznych mających miejsce każdego roku  w Turcji to przynajmniej 150.
  • Kuchnia turecka, wraz z francuską i chińską, jest jedną z trzech głównych kuchni świata. Turecka kuchnia jest bardzo barwna i urozmaicona.
  • Tradycja laźni tureckiej narodziła się wieki temu. Została przejęta od Rzymian i Bizantyjczyków, a następnie udoskonalona przez Turków seldżuckich i kontynuowana do dnia dzisiejszego.
  • Turcja jest jednym z niewielu krajów posiadających podziemne zródła, kórych woda ma działanie uzdrawiające.
  • Najstarsza osada ludzka jest polożona w Çatalhöyük w Turcji (7500 r. p.n.e.).
  • W Turcji znajduje się 11 obiektów, które zostały wpisane na listę UNESCO. Są to: zabytkowe dzielnice Stambułu, Park Narodowey Göreme i Kapadocja, Wielki Meczet i szpital w Divriği, stanowisko archeologiczne w Hattuşaş, Góra Nemrut, Xanthos i Letoon, Hierapolis-Pamukkale, Safranbolu, Troja, kompleks Meczetu Selimiye w Edirne, stanowisko neolityczne w Çatalhöyük.


WSTĘPNA LISTA


1)     Efez
2)     Jaskinia Karain
3)     Monaster Sümela
4)     Monaster Alahan
5)     Kościół Św. Mikołaja
6)     Harran i Şanlıurfa
7)     Nagrobki w Ahlat i cytadela Urartu i osmańska
8)     Cytadela i mury miasta Diyarbakır
9)     Seldżuckie Karawanseraje na szlaku z Denizli do Doğubeyazıt
10)   Konya-stilica cywilizacji seldżuckiej
11)   Alanya
12)   Kulturowe atrakcje Mardin
13)   Bursa i Cumalıkızık - wczesnoosmańskie osady miejskie i wiejskie
14)   Kościół Św. Pawła, Studnia Św. Pawła i przyległe dzielnice historyczne
15)   Pałac Ishaka Paszy
16)   Kekova
17)   Narodowy Park Güllük Dağı-Termessos
18)   Stanowisko archeologiczne w Afrodyzji
19)   Starożytne miasta Cywilizaji Licyjskiej      
20)   Stanowisko archeologiczne w Sagalassos
21)   Stanowsko archelogiczne w Perge
22)   Meczet Eşrefoğlu
23)   Stanowisko archeologiczne Göbeklitepe
24)   Kościół St. Pierre, Hatay
25)   Bergama
26)   Starożytne miasto Aizanoi
27)   Historyczne miasto Ani
28)   Stanowisko archeologiczne Zeugma
29)   Gordion
30)   Historyczne miasto Birgi
31)   Święte miejsce i mauzoleum Hecatomnus
32)   Średniowieczne miasto Beçin
33)   Zabytki Niğde
34)   Yeşemek
35)   Odunpazarı
36)   Twierdza Mamure
37)   Kompleks Haci Bektaş Veli


·  Aż dwa z siedmiu Cudów  Starożytnego Świata, znajdują się w Turcji: Świątynia Aremidy w Efezie i Mauzoleum w Halikarnasie, w Bodrum.
· Abraham urodził się w Şanlıurfie w poludniowowschodniej Turcji.
· Anatolia jest miejscem urodzenia ważnych postaci historycznych takich jak Omar (poeta), Król Midas, Herodot (ojciec historii) i Świety Paweł, Apostol.
· Juliusz Cezar wypowiedział sławne słowa: "Veni, Vidi, Vici" (przybyłem, zobaczyłem, zwyciężyłem) w Turcji kiedy pokonał ogromne królestwo Pontus, leżące w regionie Morza Czarnego w Turcji.
· Kawę do Stambulu sprowadzono z Jemenu w XVI wieku. To właśnie w Turcji wynaleziono nową metodę przygotowywania kawy mielonej – obecnie zwaną kawą po turecku. Turcy wprowadzili ten nowy napój przygotowywany w ich wlasny sposób do Europy w XVII wieku. Pierre Loti, Wiktor Hugo, Dumas, Molier i Balzak są wsród tych, którzy zachwycali się kawą po turecku. Picie kawy jest nadal ważnym elementem kultury tureckiej.

 

* Tulipany sprowadził do Holandii z Turcji Ogier Ghiselin De Busbecq. Byl on ambasadorem Karola V na dworze sułtana osmańskiego, Süleymana Wspaniałego, w 1554 roku.
* Świety Mikołaj urodził się i żył  w Demre na  wybrzeżu Morza Śródziemnego w  Turcji.
* Według wielu archeologów i przekazów biblijnych Arka Noego znajduje się na Górze Ararat (Ağrı Dağı) we wschodniej Turcji.
* Ostatnia wieczerza na Arce Noego, budyń zawierajacy okolo 20 składników, nadal jest serwowany na terenie Turcji.
* Ostatni dom Marii Dziewicy znajduje się w Selçuk. Jest on położony na wzgórzu, powyżej ruin Efezu. W tym kamiennym domu Maria Dziewica spędziła swoje ostatnie dni. Uważa się, że Święty Jan przywiózl Marię do tego miejsca po ukrzyżowaniu Chrystusa. Watykan w 1967 roku ogłosił dom Marii Dziewicy miejscem świętym.
* Wiele ważnych wydarzeń podczas narodzin Chrześcijaństwa miało miejsce w Turcji. Apostołowie Święty Jan, Święty Paweł i  Święty Piotr wszyscy mieszkali i nauczali w Anatolii.
* Część południowozachodniego wybrzeża Turcji było prezentem ślubnym, który Marek Antoniusz ofiarował Kleopatrze.
* Homer urodził się w Izmirze, na zachodnim wybrzeżu Turcji i przedstawil Troję w swojej epopei Iliada.
* Ezop, znany ze swoich bajek i przypowieści, urodził się w Anatolii.
* Leonardo da Vinci zaprojektował most nad cieśniną Bosfor, który łączyłby Europę z Azją. Pomimo że most wg. projektu Leonarda da Vinci nigdy nie powstał, obecnie nad cieśniną przechodzą dwa mosty.
* Aleksander Wielki zdobyl wielki obszar, który obecnie zajmuje Turcja oraz przeciął Węzeł Gordyjski w stolicy Frygów (Gordion) nieopodal obecnej stolicy Turcji - Ankary.
* Istanbul's Robert College (zalożony w 1863 roku) jest najstarszą amerykańską szkołą polożoną poza terytorium Stanów Zjednoczonych.
* Wcześni Chrześcijanie uciekający przed rzymskimi prześladowaniami około 2000 lat temu schronili się w Kapadocji, położonej w Środkowej Anatolii.
* Amazonki pochodziły z pólnocnowschodniego regionu Turcji. Ich państwo było położone u ujścia rzeki Thermodon w pólnocnej Turcji. Obecnie nazwa rzeki jest identyczna - Terme Çay.
* Słynne Wojny Trojańskie miały miejsce w zachodniej Turcji, w okolicach miejsca, gdzie obecnie wznosi się figura Konia Trojańskiego.

  • Pierwszy kosciól zbudowany przez czlowieka (Kosciól sw. Piotra) polozony jest w Antiochii (Antakya). Antiochia, kiedys zwana “królowa wschodu” i znana jako trzecie co do wielkosci miasto Imperium Rzymskiego, odegrala kluczowa role w okresie rozprzestrzeniania sie Chrzescijanstwa. Swiety Pawel rozpoczal z tego miejsca trzy podróze misyjne i to wlasnie w Antiochii nasladowców Jezusa po raz pierwszy nazwano Chrzescijanami. Jaskinia znana dzisiaj jako grota Swietego Piotra lub Kosciól Swietego Piotra uwazana jest za te, w której apostol Piotr nauczal kiedy przebywal w Antiochii. W 1963 roku papiestwo wyznaczylo to miejsce jako miejsce pielgrzymki i uznalo je za pierwsza katedre na swiecie.

Hatay-Antakya. Zgodnie z tradycyjnymi wierzeniami “Ewangelia wedlug Swietego Mateusza” zostala napisana w Antakya (starozytna Antiochia nad rzeka Orontes). Zgodnie z ogólnym przekonaniem, Swiety Pawel, podrózujac przez trzy dni, przywiózl Biblie poganom z Antakya. Fakt, iz Swiety Jan Chryzostom byl rdzennym mieszkancem Antakya, i ze szkola Swietej Ksiegi polozona byla w tym miescie oraz Kosciól Swietego Piotra, który jest jednym z pierwszych kosciolów na swiecie, jest polozony tutaj, podnosi range religijna tego miejsca.

  • Pierwsza Rada Ekumeniczna zebrala sie w Izniku.
  • Turcy, którzy po raz pierwszy pojawili sie w historii w VII wieku p.n.e. u podnóza Gór Kö?men, stanowia spolecznosc, której jezyk nalezy do jezykowej grupy uralo-altajskiej.
  • W 434 roku, Attila przejal kontrole Zachodniego Imperium Hun, które bylo znane jako pierwsze Panstwo Tureckie zalozone w Europie.
  • Pierwsze znane pisemne przyklady literatury tureckiej to inskrypcje Orhuna, które byly napisane w alfabecie Göktürk w VI i VII wieku. Najwazniejsze z nich kamienne tablice, przetlumaczone na rózne jezyki, sa wzniesione ku pamieci Tonyukuk, Kül Tegin i Bilge Khan. Te inskrypcje sa wazne, poniewaz udowadniaja, ze Turcy posiadali ówczesnie bogaty jezyk pisany i bogata ekspresje wyrazu.
  • Sulejman Wspanialy (znany jako Sultan osmanski) byl poeta, który napisal ponad 3000 wierszy, niektóre z nich poddajace krytyce zadze ludzkosci.
  • Turcje ogloszono republika dnia 29 pazdziernika 1923 w celu nadania panstwu demokratycznej formy w znaczeniu wspólczesnym i to stanowilo najwazniejsze reformy. Mustafa Kemal, lider narodowego zrywu niepodleglosciowego zostal wybrany jednoglosnie na pierwszego Prezydenta Republiki Turcji.
  • Kobiety tureckie otrzymaly prawo do glosowania i mogly byc wybieranie w wyborach miejskich w 1930 roku, w wyborach przeprowadzanych dla rad wiejskich w 1933 roku a w 1934 roku otrzymaly prawo do glosowania i prawo do wyboru, przed wiekszoscia kobiet w Europie.

* Turcja jest dlugoletnim czlonkiem NATO (Organizacja Paktu Pólnocnoatlantyckiego) od 1952 roku.
* Turcja dostarcza 70% orzechów laskowych na swiecie; orzech w twojej czekoladzie najprawdopodobniej byl uprawiany w Turcji.
* Stambul posiada 540-letnie centrum handlowe o 64 ulicach, 4000 sklepach , 22 wejsciach oraz 25,000 pracownikach - slynny Wielki Bazar.
* najcenniejszy dywan jedwabny na swiecie znajduje sie w Muzeum Mevlana, Konya z 144 wezlami na centymetr kwadratowy. W XIII wieku Marco Polo napisal "sa tutaj tkane najlepsze i najpiekniejsze dywany, jak równiez jedwabie karmazynowe i inne glebokie kolory".
* Hezarfen Ahmed Celebi byl pierwszym czlowiekiem, który przebyl dluga odleglosc przez Bosfor przy uzyciu skrzydel.
* W Anatolii produkowano wino od poczatku 4000 r.p.n.e..
* Turcja pomaga dzieciom z calego swiata kazdego roku w dniu 23 kwietnia “w celu uhonorowania i cieszenia sie z wolnosci i niepodleglosci wszystkich ludzi”.
* Siedem Kosciolów Objawienia polozonych jest w Regionie Egejskim w Turcji (Efez, Sardis, Tyatira, Pergamon, Filadelfia, Smyrna, Collosae).
* Anatolia jest zródlem nazw: Paryz, Filadelfia, Antiochia i Europa

  • Pismo po raz pierwszy bylo uzywane przez ludzi w starozytnej Anatolii. Pierwsze gliniane tablice znaleziono – w ruinach Assyrian Karum (kolonia kupiecka) – datowane na 1950 rok p.n.e.
  • Prezydent Woodrow Wilson lubil przytaczac opowiesci Nasreddina Hodzy (XIII-wiecznego tureckiego humorysty i opowiadacza; UNESCO oglosilo lata: 1996-1997 latami Nasreddina Hoca.
  • W 1492 roku Sultan Beyazyd II, dowiedziawszy sie o wygnaniu Zydów wyslal Marynarke osmanska w celu bezpiecznego sprowadzenia Zydów na ziemie osmanskie. Podobnie Zydzi wygnani z Wegier w 1376 roku; z Sycylii na poczatku VX wieku; z Bawarii w 1470 roku; z Czech w 1542 roku oraz z Rosji w latach: 1881, 1891, 1897, 1903, wszyscy znalezli schronienie w Imperium Osmanskim.
  • Jak to mialo miejsce podczas rewolucji bolszewickiej, Turcja sluzyla za bezpieczne przejscie i przystan dla tych uciekajacych ze swych ojczystych stron. Podczas II Wojny Swiatowej Turcja byla jednym z niewielu panstw, które przyjely uciekinierów, którzy chcieli uniknac horroru Nazizmu.
  • Podczas Wojny w Zatoce w 1991 roku, Turcja przyjela okolo pól miliona Kurdów z pólnocnego Iraku, którzy uciekali przed przesladowaniami ze strony Saddama.
  • Zgodnie z turecka tradycja nieznajomy czekajacy na progu jest uwazany za “Goscia przyslanego od Boga” i powinien byc odpowiednio przyjety.
  • Pierwszym Uniwersytetem Historii jest Harran, Turcja
  • Najlepiej zachowany Teatr Rzymski polozony jest w Starozytnym Miescie Aspendos, Antalya, Turcja
  • Dom Marii Dziewicy odwiedzil Papiez Pawel VI oraz Papiez Jan Pawel II.
  • Najdoskonalszy w skali swiatowej zbiór waz i szkla znajduje sie w Muzeum Bodrum w Zamku Bodrum
  • Pierwsze monety byly wybijane w Sardis, stolicy starozytnego królestwa Lydia, jako srodek wymiany
  • Trzy z 10 pozostalych monet świata oraz zgodnie z wiara Prawoslawna, krzyz na którym ukrzyzowano Jezusa Chrystusa znajduja sie w kosciele Hagia Yorghi.
  • UNESCO oglosilo Pamukkale i Muzeum Zelve na otwartym powietrzu swiatowym dziedzictwem
  • W Antalii, podczas wiosny mozna w górach jezdzic na nartach i plywac w morzu.
  • Kiedys Kamien tysiacletni polozony na placu Sultanahmet w Stambule byl zerowym punktem poludnikowym swiata
  • Slowo “turkusowy” pochodzi od slowa “Turek” oznaczajacego turecki a idac dalej pochodzi od pieknego koloru Morza Sródziemnego na poludniowym wybrzezu Turcji.
  • To wlasnie z Giresun, miasta na wybrzezu Morza Czarnego Turcji, rzymski general Lucullus eksportowal pierwsze drzewa wisniowe do Europy. Giresun jest odmiana starozytnej nazwy Kerasus, oznaczajacej miasto wisni, z greckiego wisnia oznacza Kerasi.
  • Piri Reis, slynny kapitan i nawigator turecki w koncu XV wieku, przygotowywal i kreslil mape znana dzisiaj jako “Mapa Piri Reis” w miescie Gallipoli-Turcja w 1513 wieku. Rysowana na skórze z gazeli pokazywala nastepnie znane czesci swiata: Europa, Azja, Afryka i takie czesci jak Ameryka równiez zostaly odkryte. Erich von Daniken w swojej slynnej ksiazce “Rydwany Pana Boga” twierdzi, ze byl wziety na statek powietrzny przez gosci ze wszechswiata, aby ujrzec swiat, a zatem narysowal mape, która przypomina zdjecia Ziemi wykonane z satelity.
  • Kot „Wan” jest rzadka odmiana kota, który lubi plywac. Jedno oko ma zielone a drugie niebieskie…..Turcja posiada ponad 80,000 gatunków zwierzat, okolo 20,000 wiecej niz jest w Europie.


 

PRZEJECIE NIERUCHOMOSCI W TURCJI PRZEZ OBCOKRAJOWCÓW


Na mocy biezacego prawa i regulacji oraz zgodnie z zasada wzajemnosci, osoby z zagranicznym obywatelstwem moga nabywac nieruchomosci w ramach granic miast, pod warunkiem, ze sa one polozone poza Wojskowymi Niedozwolonymi Strefami i Strefami Bezpieczenstwa. W zasadzie firmy zagraniczne nie moga nabywac nieruchomosci w naszym kraju. Jednakze, wyjatek wprowadzono dla inwestycji planowanych do wykonania przez firmy zagraniczne w Turcji i zatwierdzono oraz zezwolono poprzez Podsekretarza Skarbu. Zatem, firmy zawiazane na mocy Ustawy 6224 o Wspieraniu Kapitalu Zagranicznego, moga nabywac takie nieruchomosci, których potrzebuja do swych inwestycji a które sa dopuszczone przez Podsekretarza Skarbu.